Bugun...


Hulki CEVİZOĞLU

facebook-paylas
Yaşam sevinciyle dolu mutlu yıllar
Tarih: 31-12-2018 06:22:00 Güncelleme: 31-12-2018 06:22:00


Yazımın yılın son gününe denk gelmesi hoş bir duygu.

Bu gece saatler 00.00'ı gösterdiğinde yeni bir yıl başlamış olacak: 2019!

Şimdiden hepinize kutlu olsun.

***

Ülkemizde her yeni yıla girerken tartışmalar yapılıyor. Bunların başında, yılbaşı kutlamalarının bir Hıristiyan geleneği ve haram olduğu iddiası yer alıyor. Sanki Hıristiyanların hiçbir şeyini almıyormuş da, bir tek bunu alırsak ayıp olacakmış gibi.

Hıristiyanlardan silah ve bomba alırken bir şey olmuyor; teknolojisini, eğitim sistemini, gıdasını, otomobilini, uçağını vd. alırken sorun çıkmıyor, bir tek yılbaşı kutlanırken sorun üretiliyor ve siyasal kazanç elde ediliyor!

Yiğitlik, bu sayılanların hiçbirini dışarıdan almamaktır. Keşke bunu yapabilsek de, şu anda niçin ele güne muhtaç olduğumuzu, dışa bağımlı hale geldiğimizi yapay tartışmaların gürültüsünden arındırıp konuşabilsek.

Ne iyi olurdu değil mi?

Ayrıca, yılbaşı kutlamalarını Hıristiyanlığa dayandırmak de hiç gerçekçi değil. Bilim ve kültür tarihi bu kutlamaları antik dünyaya kadar götürüyor.

5 bin yıl önce evini ve borcunu temizleme

Şimdi bunları kısaca görelim.

(Günümüzden 5.000 yıl önce) Eski Mısır'da ovaların Nil Nehri tarafından sulandığı sel baskınlarının olduğu dönem yeni yıl olarak kutlanırdı. Ritüellerin temelini müzik, içki (bira) ve seks oluşturuyordu.

(Günümüzden 5.000 yıl önce) Çinliler yılbaşını Ekim ayında kutlarlardı ama farklı bir anlam yükleyerek. Efsanelerine göre, Nian (=yeni yıl anlamına geliyor) adında kan içici bir canavarı korkutup kaçırmak için ateş yakıp, bağırıp çağırırlardı. Bugün bunlar eğlenceye dönüşmüş ve kâğıttan canavarlar olarak temsil edilmeye başlanmıştır.

Çinli aileler de yeni yılda maddi ve manevi temizlik yapar, evlerini ve borçlarını temizlerlerdi.

Kralı ağlatma törenleri

(Günümüzden 4.000 yıl önce) Babiller için yeni yıl (=Akitu) doğanın kendisini yenilemesi, insanların da sembolik olarak kendisini temizlemesi demekti. Festivaller tertiplerler, şehirlerdeki tanrı heykellerinin önünde geçit töreni düzenlenirdi.

Ritüellerinde kral aşağılanırdı. Tanrı Marduk'un temsilcisi rahip kralı ağlatmak için her şeyi yapardı.

Bu iki taraf için de kazançlı bir durumdu. Eğer kral ağlarsa tanrı Marduk ondan memnun anlamına geldiği için, kral ağlamasının karşılığında bu tanrısal memnuniyetin ifadesi olarak yetkilerini genişletirdi.

Yani, ağlamayana mama yok, sözü o dönem kralları için de geçerli imiş!

Hükümdarın koltuğuna oturma

(Günümüzden 3.500 yıl önce) Hititlerde de yılbaşı, nevruz gibi, baharın simgesi olan ekinoksta, yani 21 Mart'ta kutlanırdı. Yeni yıl kutlamaları (festivaller) Eskişehir yakınlarındaki gök tanrının evi sayılan Yazılıkaya'da yapılırdı.

(Günümüzden 2.600 yıl önce) İran'da yılbaşı kutlamaları Nevruz adıyla MÖ 6. yüzyıla kadar dayanıyor. Bu Antik Nevruz'da hükümdarlar, tatil ilan eder, halka ziyafetler verip, hediyeler dağıtırdı.

Aileler de evlerini ışıklandırır (elektrikle değil tabii), ateşler yakar, yumurtalar boyarlardı. Yılbaşı kutlamaları 13 gün sürer, Mısır kralının koltuğuna halktan biri oturtulurdu. (Acaba bizdeki 23 Nisan âdeti de Antik Mısır'dan mı geliyor?).

(Günümüzden 2.600 yıl önce) Mayalarda yılbaşı Haziran ayına denk gelirdi. Çok sayıda dinî ritüeli içeren kutlamalar daha çok aile içinde sade biçimde yapılırdı.

(Günümüzden 2.200 yıl önce) Romalılar yılbaşını Ocak'ın ilk günü kutlarlardı. Onlar için yılbaşı, şanslarını artırarak maddi bolluğa kavuşmak için bir fırsattı.

***

Ülkemizdeki yılbaşı kutlamalarının en yaygını, ailelerin evlerde birlikte yemek yiyerek sohbet etmesi biçimindedir.

Sosyolojik olarak yeme-içme ve törenler düzenleme, toplumsal etkileşimin ve toplumsal hafızanın temelini oluşturuyor.

Bir sosyolog, "Yemek, eğlencenin ve yaşam sevincinin haz alma tutkusuyla en üst seviyeye çıktığı toplumsal bir pratiktir" diyor.

Ölüm ise, yemeğin tersine hüznün ve acının en üst seviyeye çıktığı yaşamsal bir kayıp.

Hepinize -tekrar- yaşam sevinciyle dolu mutlu bir yıl diliyorum.

 

 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Medipol Başakşehir 26 17 2 7 41 13 58 +28
2 Galatasaray 26 15 4 7 55 27 52 +28
3 Beşiktaş 26 13 5 8 51 34 47 +17
4 Trabzonspor 26 12 7 7 45 36 43 +9
5 Yeni Malatyaspor 26 10 9 7 37 33 37 +4
6 Atiker Konyaspor 26 8 7 11 32 30 35 +2
7 Antalyaspor 26 10 11 5 29 41 35 -12
8 Çaykur Rizespor 26 8 8 10 37 33 34 +4
9 Sivasspor 26 9 10 7 38 39 34 -1
10 Kasımpaşa 26 10 12 4 44 48 34 -4
11 Alanyaspor 26 10 12 4 28 33 34 -5
12 Kayserispor 26 8 9 9 24 34 33 -10
13 Fenerbahçe 26 7 9 10 32 37 31 -5
14 MKE Ankaragücü 26 9 13 4 27 41 31 -14
15 Bursaspor 26 5 8 13 24 31 28 -7
16 Göztepe 26 8 15 3 26 34 27 -8
17 BB Erzurumspor 26 4 12 10 26 35 22 -9
18 Akhisarspor 26 5 15 6 27 44 21 -17
Takım O G M B A Y P AV
1 Gençlerbirliği 12 9 2 1 22 7 28
2 Ümraniyespor 14 9 4 1 22 12 28
3 Denizlispor 13 8 2 3 24 9 27
4 Altınordu 13 7 2 4 24 9 25
5 Hatayspor 13 6 2 5 20 8 23
6 Balıkesirspor Baltok 12 7 3 2 16 11 23
7 Adana Demirspor 13 6 3 4 21 11 22
8 Osmanlıspor FK 14 7 6 1 17 14 22
9 Gazişehir Gaziantep FK 13 6 4 3 19 10 21
10 Eskişehirspor 14 5 3 6 17 17 21
11 Boluspor 13 5 4 4 16 12 19
12 Altay 13 5 5 3 16 12 18
13 İstanbulspor 12 5 4 3 19 20 18
14 Giresunspor 13 4 6 3 15 17 15
15 Adanaspor 13 3 5 5 16 15 14
16 Afjet Afyonspor 13 3 6 4 16 23 13
17 Elazığspor 13 2 8 3 13 21 9
18 Kardemir Karabükspor 13 0 11 2 6 32 2
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 13 10 1 2 33 10 32
2 Fatih Karagümrük 14 10 2 2 27 12 32
3 Tuzlaspor 14 10 3 1 33 9 31
4 Menemen Belediyespor 14 9 1 4 30 15 31
5 Sivas Belediyespor 14 7 3 4 23 17 25
6 Bandırmaspor 13 7 4 2 18 12 23
7 Şanlıurfaspor 13 6 3 4 18 12 22
8 Kahramanmaraşspor 14 6 5 3 15 15 21
9 Etimesgut Belediyespor 13 5 3 5 16 13 20
10 Kırklarelispor 14 5 4 5 17 15 20
11 Tarsus İdman Yurdu 13 5 4 4 22 23 19
12 Pendikspor 13 4 3 6 18 16 18
13 Bak Spor 13 4 3 6 15 17 18
14 Zonguldak Kömürspor 13 4 4 5 11 12 17
15 Fethiyespor 14 3 4 7 11 15 16
16 Tokatspor 14 4 8 2 13 17 14
17 Konya Anadolu Selçukspor 13 2 5 6 18 28 12
18 Darıca Gençlerbirliği 14 3 8 3 12 24 12
Takım O G M B A Y P AV
1 Nazilli Belediyespor 13 9 0 4 27 11 31
2 Nevşehir Belediyespor 13 7 1 5 28 13 26
3 Tire 1922 13 6 0 7 18 8 25
4 Hekimoğlu Trabzon 12 7 1 4 15 7 25
5 Şile Yıldızspor 12 7 3 2 30 16 23
6 Karaköprü Belediyespor 13 7 4 2 23 14 23
7 Ergene Velimeşe 13 6 4 3 18 12 21
8 Silivrispor 13 5 4 4 14 9 19
9 Artvin Hopaspor 13 4 2 7 11 7 19
10 Kozan Belediyespor 13 4 2 7 13 11 19
11 Erzin Belediyespor 13 4 3 6 19 14 18
12 Batman Petrolspor 12 5 4 3 12 14 18
13 Gebzespor 13 4 4 5 14 11 17
14 Büyükçekmece Tepecikspor 13 5 6 2 14 15 17
15 Erbaaspor 12 4 4 4 16 11 16
16 Yomraspor 12 3 2 7 12 11 16
17 Körfez Spor Kulübü 13 1 9 3 8 28 6
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 05/04/2019 Trabzonspor vs Antalyaspor
 06/04/2019 Alanyaspor vs Bursaspor
 06/04/2019 Sivasspor vs Kayserispor
 06/04/2019 Galatasaray vs Yeni Malatyaspor
 07/04/2019 Kasımpaşa vs BB Erzurumspor
 07/04/2019 Göztepe vs Akhisarspor
 07/04/2019 MKE Ankaragücü vs Fenerbahçe
 07/04/2019 Medipol Başakşehir vs Atiker Konyaspor
 08/04/2019 Çaykur Rizespor vs Beşiktaş
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 02/04/2019 Altınordu vs Osmanlıspor FK
 02/04/2019 Kardemir Karabükspor vs Adanaspor
 02/04/2019 Gençlerbirliği vs Boluspor
 02/04/2019 İstanbulspor vs Eskişehirspor
 03/04/2019 Balıkesirspor Baltok vs Giresunspor
 03/04/2019 Gazişehir Gaziantep FK vs Afjet Afyonspor
 03/04/2019 Hatayspor vs Elazığspor
 03/04/2019 Denizlispor vs Altay
 06/04/2019 Boluspor vs Kardemir Karabükspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 23/03/2019 Etimesgut Belediyespor vs Tokatspor
 23/03/2019 Manisa BBSK vs Darıca Gençlerbirliği
 24/03/2019 Sivas Belediyespor vs Kahramanmaraşspor
 24/03/2019 Şanlıurfaspor vs Tarsus İdman Yurdu
 24/03/2019 Bak Spor vs Menemen Belediyespor
 24/03/2019 Bandırmaspor vs Anadolu Selçukspor
 24/03/2019 Kırklarelispor vs Tuzlaspor
 24/03/2019 Pendikspor vs Fatih Karagümrük
 24/03/2019 Zonguldak Kömürspor vs Fethiyespor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 23/03/2019 Hekimoğlu Trabzon vs Körfez Spor Kulübü
 23/03/2019 Yomraspor vs Büyükçekmece Tepecikspor
 24/03/2019 Batman Petrolspor vs Erzin Belediyespor
 24/03/2019 Erbaaspor vs Artvin Hopaspor
 24/03/2019 Ergene Velimeşe vs Kozan Belediyespor
 24/03/2019 Gebzespor vs Tire 1922
 24/03/2019 Silivrispor vs Nevşehir Belediyespor
 24/03/2019 Şile Yıldızspor vs Nazilli Belediyespor
 24/03/2019 Batman Petrolspor - Erzin Belediyespor Erzin Belediyespor ligde deplasmandaki son 13 maçında hiç kazanamadı  Batman Petrolspor yenilmez
 23/03/2019 Yomraspor - Büyükçekmece Tepecikspor Yomraspor ligdeki son 6 maçında hiç kazanamadı  Büyükçekmece Tepecikspor yenilmez
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
YAZARLAR
resmi ilanlar
GAZETEMİZ

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI