Bugun...


Prof.Dr.Alaeddin YALÇINKAYA

facebook-paylas
Sarmaşık Üniversitleri ve Oksijen Bilinci
Tarih: 05-02-2019 00:18:00 Güncelleme: 05-02-2019 00:18:00


 

 

ABD’nin Kuzey Doğu bölgesinde yer alan Harvard, Yale, Princeton, Columbia, Brown, Dartmouth, Pennsylvania ve Cornell, Sarmaşık Üniversiteleri olarak bilinirler. Bunlar dünyanın da en başarılı üniversitelerindendir. Ivy (sarmaşık) League Universities bünyesindeki spor takımları IV.Ligi oluşturduğundan, “I,V” harflerinin okunuşu “ay-vi” olup Ivy şeklinde yazılmaktadır. Creeper de sarmaşık anlamına gelmektedir. Eğer arama motorlarında “Ivy League Universities” yazarsanız, zikredilen üniversite kimlikleri ve başarılarıyla ilgili bilgilere ulaşırsınız. Bunlar aynı zamanda bir dönem soyluların, günümüzde seçkinlerin veya önde gelen yöneticilerin de mezun olduğu kurumlardır. “Creeper Universities” diye yazarsanız seyrine doyum olmayan sarmaşıkların süslediği dev binaların ve kampüslerin resimleriyle karşılaşırsınız. Adı geçen üniversitelerde çeşit çeşit sarmaşık ağaçları kampüslere dikilmekle kalmamış yıllar boyu yönlendirilerek duvarlar, tel örgüler, demir parmaklıklar, bu oksijen fabrikalarıyla donatılmışlardır. Dev binalar, pencereleri hariç bazen 10 kattan fazla yeşilliklere, mevsimine göre sarı ve kırmızı tonlara bürünürler. Belirtmek gerekir ki gerek ABD’de gerekse birçok Avrupa ülkesinde sayılanlar dışındaki birçok üniversite, şirket, kilise, okul çeşit çeşit sarmaşıklarla donatılmıştır. Ancak sarmaşık üniversiteleri deyince bu sekiz, öncelikle akla gelir. Bu üniversitelerin dünyanın en başarılı olanları arasında yer almasında, eğitim, araştırma, bilimsel özgürlük, liyakat tercihi ile ekonomik imkanlar gibi faktörler elbette sözkonusudur. Bütün bunlarla beraber beynin temel gıdası olan temiz hava bakımından son derece zengin olmasını da biz hatırlatalım. Cins cins sarmaşıklar kampüslerin her santimini birkaç kere, kat kat kaplayarak bir ormandan daha fazla oksijen üretir olmuşlardır. İçinde bulunduğumuz aylar, evimizin, sitemizin, okullarımızın, civarımızdaki bahçe duvarlarının, tel örgülerin, demir parmaklıkların diplerine sarmaşık dikme zamanıdır. Bir karış boyundaki bir sarmaşık dalını yarısına kadar toprağa gömerseniz üç yıl içinde çevre de müsaitse bir ağaç kadar yeşillik haline gelebilecektir. Sürgünleri yönlendirirseniz beş-altı senede sokağınıza ufak bir orman kazandırmış olursunuz. Çeşit çeşit sarmaşıkların, rengârenk çiçek, meyve verenleri vardır. Bunların en hızlı büyüyeni olmasa da en güzeli benzersiz kokusuyla hanımelidir. Diğerlerinin de farklı kokuları veya başka özellikleri bulunmaktadır. Bir şekilde toprağa tutturduğunuz her üç budaktan en az biri yeşerecektir. Üç-beş ay sonra sizin diktiğiniz sarmaşıkların üzerinde rengârenk kelebeklerin, arıların uçuştuğunu, bal topladığını gördüğünüzde hissedeceğiniz mutluluk tarif edilemez. Bu yeşillikler çoğaldıkça çevredeki kuş sayıları ve cinsleri de artacak, onların cıvıltılarıyla farklı bir huzur duyacaksınız. Uzmanlık alanı sömürgecilik ve kültürel emperyalizm olan bir akademisyen olarak soylular veya zenginlerin, Uluslararası İlişkiler literatüründe neo-colonialist (yeni sömürgeci) rehberlerin üsleri durumundaki Amerikan üniversitelerini örnek göstermemiz yadırganabilir. Öncelikle iyiyi, doğruyu, güzeli, sağlıklı olanı araştırırken bağnazlıktan kurtulma gereği de yine bilimin olduğu kadar inancımızın da gereğidir. Bununla beraber bu üniversitelerin örnek alınmasını yadırgayanlar için bir ağaç dikmenin fazileti konusunda Fahr-i Kâinat’ın (Aleyhisselam) Sahih-i Müslim’de geçen bir hadisini aktaralım: “Müslüman bir kişi bir ağaç diker veya ekin eker de ondan insan, hayvan veya kuş yerse, bu yenen şey kıyamete kadar o kimseye sadakadır.” Benzer rivayetler oldukça fazladır. Bu konuda Türk dünyasından da ilginç bir bilgi: Türkistan hanlıklarının Çarlık tarafından işgalinden sonra 1870’lerde Doğu Türkistan’da Bedevlet Yakup Han, Kaşgar Hanlığı’nı kurar. Görünüşte İngiliz Ticaret Ateşesi, gerçekte Hindistan sömürgesine “kötü örnek” olmasın diye bu Türk hanlığını yıkmanın tezgâhını hazırlayan Sir Douglas Forsyth’in Londra’ya gönderdiği raporlarından bir ayrıntı: “Yarkent (bir Doğu Türkistan şehri) evlerinin damları, çiçek bahçesi …” Forsyth’in bu ayrıntıyı hayretle ülkesine bildirmesi doğrusu benim de hayretimi mucip olmuştur. Demekki o dönemde İngilizler böyle şeylerden habersizler. 30-40 yıl önce Anadolu köylerindeki mütevazi evlerin dahi sofalarından, balkonlarından sokaklara taşan rengarenk çiçekler de hafızalardadır. Çevremizi yeşillendirmek ve çiçeklendirmek, bizim öz kültürümüzün ve inancımızın parçası olduğu halde bundan biraz uzaklaşmışız gibi. Mezarların üzerindeki bitkiler, yeşil kaldığı sürece zikrettiğinden orada yatanın kabir azabı çekmeyeceğine dair sahih rivayetler var. Kabristanların yemyeşil bahçeler haline gelmesinde bu inancımızın da etkisi vardır. Fakat yeşillik sadece mezarlıkara ait olacak demek değil. Sanki böyle bir yanlış kanaat mi ortaya çıktı? Halbuki yukarıda zikredilen Hadis-i Şerif, balkonlar, taraslar dahil bulabildiğimiz her karış toprağı yeşillendirmemiz, çiçeklendirmemiz, ağaçlandırmamız gerektiğine işaret etmektedir. Sadece oksijen bolluğu belirleyici olsaydı, dünyanın akciğerleri kabul edilen Amazon yerlileri bilim ve teknoloji üretiminde ilk sırayı işgal ederlerdi. Bununla beraber temiz havanın, sağlıklı düşünmek, değerlendirmek, analiz etmek, bilimsel yeteneği geliştirmek konusundaki önemi de açıktır. Kampüslerimizi, okul ve cami bahçelerimizi, sitelerimizi, elimizin ulaştığı her yeri yeşillendirmenin ve ağaçlandırmanın tam mevsimindeyiz. Biraz da dikili ağaçlarımız olmasına, yeşilliklerimize kafa yorarsak çok daha huzurlu bir dünyanın mutluluğunu hissedeceğimiz kesindir. Çevre, yeşil, sokaklarımızdaki masum dostlarımızın yemleri ve sularını hatırlama gibi konularda yazıp konuşanların kendilerinin genellikle birşey yapmadıklarından şikayet edilir. Son birkaç ayda diktiğim ve diktirdiğim sarmaşık dalları yüzleri geçti. Bu faaliyetim bir kaç ay daha sürecek. Şimdiye kadarkileri da sayarsak ağaçlar dahil birkaç ufak ormana tekabül eder. Önce kendim yapıp sonra yazdığıma göre bunu okuyanların da birşeyler yapacağına, yakın olanların benden budak isteyeceğine veya komşunun bahçesinden budanmış dalları değerlendireceğine yahut en yakın fideciden birkaç liraya uygun sürgünleri temin ederek dikeceğine inanıyorum. Müsait kenara, köşeye ıhlamur, akasya vb ağaç dikmenin de tam zamanı.





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Medipol Başakşehir 28 18 3 7 44 15 61 +29
2 Galatasaray 28 16 4 8 59 28 56 +31
3 Beşiktaş 28 15 5 8 60 37 53 +23
4 Trabzonspor 28 14 7 7 50 37 49 +13
5 Yeni Malatyaspor 28 10 10 8 38 37 38 +1
6 Alanyaspor 28 11 12 5 30 34 38 -4
7 Antalyaspor 28 11 12 5 31 45 38 -14
8 Çaykur Rizespor 28 9 9 10 40 40 37 0
9 Kasımpaşa 28 11 13 4 46 50 37 -4
10 Atiker Konyaspor 28 8 8 12 33 33 36 0
11 Kayserispor 28 9 10 9 27 37 36 -10
12 Sivasspor 28 9 11 8 40 43 35 -3
13 MKE Ankaragücü 28 10 13 5 30 42 35 -12
14 Fenerbahçe 28 7 9 12 34 39 33 -5
15 Bursaspor 28 5 10 13 24 33 28 -9
16 Göztepe 28 8 17 3 26 36 27 -10
17 BB Erzurumspor 28 5 13 10 29 38 25 -9
18 Akhisarspor 28 6 16 6 29 46 24 -17
Takım O G M B A Y P AV
1 Gençlerbirliği 14 10 2 2 24 8 32
2 Hatayspor 15 8 2 5 25 9 29
3 Denizlispor 15 8 2 5 27 12 29
4 Ümraniyespor 15 9 4 2 22 12 29
5 Gazişehir Gaziantep FK 15 8 4 3 24 11 27
6 Adana Demirspor 15 7 3 5 26 14 26
7 Altınordu 15 7 4 4 25 14 25
8 Eskişehirspor 15 6 3 6 20 18 24
9 İstanbulspor 14 7 4 3 22 21 24
10 Balıkesirspor Baltok 14 7 4 3 18 17 24
11 Boluspor 14 6 4 4 20 12 22
12 Osmanlıspor FK 15 7 7 1 19 18 22
13 Altay 14 5 5 4 17 13 19
14 Giresunspor 14 4 7 3 15 18 15
15 Adanaspor 14 3 6 5 19 19 14
16 Afjet Afyonspor 14 3 7 4 16 25 13
17 Elazığspor 14 3 8 3 15 22 12
18 Kardemir Karabükspor 15 0 12 3 6 33 3
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 15 12 1 2 42 11 38
2 Fatih Karagümrük 16 12 2 2 32 15 38
3 Menemen Belediyespor 16 10 2 4 34 19 34
4 Tuzlaspor 16 10 3 3 36 12 33
5 Sivas Belediyespor 16 8 3 5 28 20 29
6 Bandırmaspor 15 8 4 3 25 15 27
7 Şanlıurfaspor 15 7 3 5 21 12 26
8 Tarsus İdman Yurdu 15 7 4 4 31 23 25
9 Kahramanmaraşspor 16 7 5 4 19 16 25
10 Etimesgut Belediyespor 15 6 3 6 18 13 24
11 Kırklarelispor 16 6 4 6 20 16 24
12 Zonguldak Kömürspor 15 6 4 5 16 13 23
13 Pendikspor 15 5 3 7 22 18 22
14 Bak Spor 15 4 4 7 16 25 19
15 Tokatspor 16 5 8 3 15 18 18
16 Konya Anadolu Selçukspor 15 3 5 7 21 28 16
17 Fethiyespor 16 3 6 7 11 18 16
18 Darıca Gençlerbirliği 16 3 10 3 13 33 12
Takım O G M B A Y P AV
1 Nazilli Belediyespor 15 10 0 5 33 12 35
2 Tire 1922 15 8 0 7 23 8 31
3 Hekimoğlu Trabzon 14 8 1 5 21 7 29
4 Nevşehir Belediyespor 15 7 1 7 30 15 28
5 Ergene Velimeşe 15 8 4 3 22 14 27
6 Artvin Hopaspor 15 6 2 7 16 10 25
7 Karaköprü Belediyespor 15 7 5 3 24 19 24
8 Şile Yıldızspor 14 7 5 2 31 19 23
9 Silivrispor 15 6 4 5 16 9 23
10 Yomraspor 14 5 2 7 18 12 22
11 Erzin Belediyespor 14 5 3 6 22 14 21
12 Erbaaspor 14 5 4 5 18 12 20
13 Gebzespor 15 5 5 5 16 13 20
14 Kozan Belediyespor 15 4 4 7 14 17 19
15 Batman Petrolspor 14 5 5 4 12 15 19
16 Büyükçekmece Tepecikspor 14 5 7 2 16 18 17
17 Körfez Spor Kulübü 15 1 11 3 8 33 6
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/04/2019 Kasımpaşa vs Bursaspor
 20/04/2019 Akhisarspor vs Antalyaspor
 20/04/2019 Trabzonspor vs Yeni Malatyaspor
 20/04/2019 Galatasaray vs Kayserispor
 20/04/2019 Göztepe vs BB Erzurumspor
 21/04/2019 MKE Ankaragücü vs Atiker Konyaspor
 21/04/2019 Medipol Başakşehir vs Çaykur Rizespor
 21/04/2019 Alanyaspor vs Fenerbahçe
 22/04/2019 Sivasspor vs Beşiktaş
 20/04/2019 Trabzonspor - Yeni Malatyaspor Trabzonspor ligdeki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Trabzonspor yenilmez
 19/04/2019 Kasımpaşa - Bursaspor Bursaspor ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kazanamadı  Kasımpaşa yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 20/04/2019 Giresunspor vs Denizlispor
 20/04/2019 Ümraniyespor vs Eskişehirspor
 20/04/2019 Gençlerbirliği vs İstanbulspor
 21/04/2019 Boluspor vs Gazişehir Gaziantep FK
 21/04/2019 Afjet Afyonspor vs Altınordu
 21/04/2019 Altay vs Hatayspor
 21/04/2019 Adanaspor vs Adana Demirspor
 22/04/2019 Balıkesirspor Baltok vs Kardemir Karabükspor
 27/04/2019 Gazişehir Gaziantep FK vs Giresunspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 21/04/2019 Anadolu Selçukspor vs Darıca Gençlerbirliği
 21/04/2019 Bak Spor vs Sivas Belediyespor
 21/04/2019 Bandırmaspor vs Menemen Belediyespor
 21/04/2019 Etimesgut Belediyespor vs Kahramanmaraşspor
 21/04/2019 Manisa BBSK vs Fethiyespor
 21/04/2019 Pendikspor vs Tuzlaspor
 21/04/2019 Şanlıurfaspor vs Tokatspor
 21/04/2019 Tarsus İdman Yurdu vs Fatih Karagümrük
 21/04/2019 Zonguldak Kömürspor vs Kırklarelispor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 21/04/2019 Batman Petrolspor vs Kozan Belediyespor
 21/04/2019 Büyükçekmece Tepecikspor vs Nazilli Belediyespor
 21/04/2019 Erbaaspor vs Karaköprü Belediyespor
 21/04/2019 Ergene Velimeşe vs Silivrispor
 21/04/2019 Erzin Belediyespor vs Körfez Spor Kulübü
 21/04/2019 Hekimoğlu Trabzon vs Tire 1922
 21/04/2019 Şile Yıldızspor vs Nevşehir Belediyespor
 21/04/2019 Yomraspor vs Artvin Hopaspor
 21/04/2019 Yomraspor - Artvin Hopaspor Artvin Hopaspor ligde deplasmandaki son 7 maçında hiç kazanamadı  Yomraspor yenilmez
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
YAZARLAR
resmi ilanlar
GAZETEMİZ

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI